„Siad” jest zwykle jednym z pierwszych zachowań, których człowiek uczy psa. Pies siada, otrzymuje nagrodę, a opiekun ma poczucie, że właśnie rozpoczął podstawowe szkolenie.
Samo siadanie jest dla psa naturalne — psy przyjmują tę pozycję również bez polecenia. Nie oznacza to jednak, że każdy pies może usiąść równie łatwo, że zawsze jest mu wygodnie ani że „siad” powinien być obowiązkową odpowiedzią na każdą sytuację.
Problemem nie jest więc sama pozycja. Problem zaczyna się wtedy, gdy człowiek wymaga jej automatycznie i nie zastanawia się, dlaczego pies nie chce albo nie może usiąść.
Przejście ze stania do siadu oraz ponowne wstawanie wymagają pracy mięśni i ruchu w stawach kończyn. Badania biomechaniczne pokazują, że podczas tych ruchów pracują między innymi kolana i stawy skokowe psa.
Dla zdrowego psa pojedyncze, swobodne siadanie zazwyczaj nie stanowi problemu. Inaczej może być w przypadku psa odczuwającego ból, mającego ograniczoną ruchomość, osłabione mięśnie albo problemy ortopedyczne czy neurologiczne.
Trudność może sprawiać zarówno samo obniżenie ciała, jak i późniejsze podniesienie się. Dlatego niechęci do siadania nie należy od razu interpretować jako nieposłuszeństwa.
Pies może nie wykonać polecenia z wielu powodów:
odczuwa ból lub sztywność;
stoi na śliskiej, mokrej, gorącej albo zimnej powierzchni;
podłoże jest nierówne lub niewygodne;
ma trudność z utrzymaniem równowagi;
jest zmęczony;
czuje się niepewnie i chce zachować możliwość odejścia;
nie rozumie, czego człowiek od niego oczekuje;
jest zbyt pobudzony albo przestraszony;
po prostu w danej chwili nie chce zmieniać pozycji.
Warto najpierw spojrzeć na podłoże i całe zachowanie psa, zamiast powtarzać polecenie coraz głośniej albo fizycznie dociskać jego zad.
Wielu opiekunów wymaga siadania przed wyjściem, założeniem smyczy, podaniem miski, przejściem przez drzwi, przywitaniem z człowiekiem i niemal każdą inną codzienną czynnością.
Pies nie musi jednak siedzieć, aby zachowywać się spokojnie i bezpiecznie. Może stać na luźnych łapach, zatrzymać się, poczekać albo pozostać w wybranej przez siebie pozycji.
Nie ma również potrzeby wymagania siadu przed spełnieniem każdej podstawowej potrzeby. Jedzenie, woda, odpoczynek czy możliwość wyjścia na potrzeby fizjologiczne nie powinny zależeć od wykonania polecenia.
„Siad” może być przydatnym, dobrowolnie wykonywanym zachowaniem. Nie powinien jednak stawać się testem posłuszeństwa ani warunkiem otrzymania wszystkiego, czego pies potrzebuje.
Pies, który siada na widok smyczy, jedzenia lub człowieka, może po prostu powtarzać zachowanie, które wcześniej przynosiło mu określony efekt. Sam automatyczny siad nie dowodzi, że pies był zmuszany albo źle traktowany.
Trzeba spojrzeć na całość jego zachowania. Czy ciało jest swobodne? Czy pies może zmienić pozycję? Czy chętnie uczestniczy w sytuacji? Czy może odejść? A może zamiera, podkula ogon, unika wzroku i pozostaje nieruchomy mimo widocznego napięcia?
To samo zachowanie może mieć różne znaczenie w zależności od kontekstu. Dlatego nie oceniamy emocji psa wyłącznie na podstawie tego, czy siedzi.
Nie każdy niesymetryczny siad oznacza chorobę. Niektóre psy od dawna siadają z jedną łapą odsuniętą na bok i nie wykazują żadnych innych trudności. Nie da się postawić diagnozy na podstawie pojedynczej pozycji ani zdjęcia.
Warto jednak skonsultować psa z lekarzem weterynarii, jeśli:
wcześniej siadał swobodnie, a nagle zaczął tego unikać;
siada bardzo powoli albo gwałtownie opada na podłoże;
podczas siadania odciąża jedną kończynę;
regularnie wyciąga jedną łapę do przodu lub siada tylko na jednym biodrze;
ma problem ze wstawaniem;
ślizga się, drży albo traci równowagę;
niechętnie wchodzi po schodach, wskakuje do samochodu lub podejmuje zabawę;
pojawiła się kulawizna, sztywność albo spadek aktywności;
reaguje niepokojem lub bólem przy dotykaniu grzbietu albo kończyn.
Zmiany postawy i sposobu poruszania się mogą być jednym z objawów bólu. Szczególnie istotna jest zmiana względem tego, jak pies siadał i poruszał się wcześniej.
Jeżeli problem pojawia się tylko na panelach lub płytkach, przyczyną może być brak przyczepności. Warto sprawdzić zachowanie psa również na dywanie, trawie albo innym stabilnym podłożu.
W wielu codziennych sytuacjach wystarczy wzmacniać spokojne zachowanie bez narzucania konkretnej pozycji. Pies może:
zatrzymać się na czterech łapach;
stać z rozluźnionym ciałem;
poczekać bez napinania smyczy;
odejść na bezpieczny dystans;
położyć się, jeśli sam wybiera tę pozycję;
nawiązać krótki kontakt z człowiekiem, jeśli ma na to ochotę.
Liczy się cel. Jeśli zależy nam na bezpiecznym przypięciu smyczy, pies nie musi siedzieć — wystarczy, że przez chwilę pozostanie w komfortowej pozycji. Jeśli chcemy spokojnie minąć człowieka, nie musimy zatrzymywać psa i sadzać go przy nodze. Czasem znacznie lepszym rozwiązaniem będzie zwiększenie dystansu i przejście łukiem.
Nie dociskaj zadu, nie ustawiaj ręcznie łap i nie zmuszaj psa do pozostania w pozycji. Jeśli siad ma być wykorzystywany jako ćwiczenie rehabilitacyjne lub wzmacniające mięśnie, sposób jego wykonania i liczba powtórzeń powinny zostać dobrane przez lekarza weterynarii albo specjalistę rehabilitacji weterynaryjnej.
To, co dla zdrowego psa jest prostym ruchem, dla psa z chorobą stawów może być ćwiczeniem wymagającym, a nawet bolesnym.
Odmowa wykonania znanego polecenia jest informacją. Czasem mówi o podłożu, emocjach lub rozproszeniu, a czasem może być jednym z pierwszych sygnałów bólu.
Zamiast pytać: „Dlaczego mój pies mnie nie słucha?”, warto najpierw zastanowić się: „Dlaczego właśnie teraz nie chce albo nie może tego zrobić?”.
Pies, który nie siada, nie musi być uparty. Być może potrzebuje innego polecenia, większego dystansu, stabilniejszego podłoża, odpoczynku albo pomocy lekarza.
Czy pies naprawdę chce iść dalej? O uważnym czytaniu jego sygnałów
Spacer z psem to nie czas na prasówkę
Niepokojące objawy u psa – kiedy to sygnał alarmowy?
Objawy neurologiczne u psa – co powinno Cię zaniepokoić?
Na zdjęciu Megi, która nadal szuka domku.
BLIK / przelew na telefon: 601 718 265
Odbiorca: FundacjaRAP
1,5% podatku: KRS 0000858108
Yoshikawa K. i wsp. (2023), Kinematic characteristics of canine hindlimb movement during sit-to-stand and stand-to-sit motions, Research in Veterinary Science, 162, 104944: https://doi.org/10.1016/j.rvsc.2023.104944
American College of Veterinary Surgeons, Osteoarthritis in Dogs — możliwe objawy obejmują między innymi siadanie na jednym biodrze, wyciąganie kończyny oraz trudności ze wstawaniem: https://www.acvs.org/small-animal/osteoarthritis-in-dogs/
American College of Veterinary Surgeons, Cranial Cruciate Ligament Disease — trudność podczas siadania i wstawania może występować przy chorobie więzadła krzyżowego doczaszkowego: https://www.acvs.org/small-animal/cranial-cruciate-ligament-disease/
American Animal Hospital Association (2022), Pain Management Guidelines for Dogs and Cats — ocena bólu powinna uwzględniać zachowanie, postawę i sposób poruszania się psa: https://www.aaha.org/resources/2022-aaha-pain-management-guidelines-for-dogs-and-cats/
Fundacja Ratuj Adoptuj Pomagaj, ul. R. Amundsena 3/11, 02-776 Warszawa I NIP: 9512509119, REGON: 38736661700000, KRS: 0000858108 I
Credit Agricole Bank Polska S.A., nr konta: 36194010763216673800000000 I tytułem: darowizna na cele statutowe
BLIK: 601 718 265 „darowizna”
Chcesz przekazać 1,5% procent z podatku, dla naszych podopiecznych?
👉 KRS: 0000858108 Fundacja "Ratuj Adoptuj Pomagaj"
2023 Fundacja RAP I Wszystkie prawa zastrzeżone
Kupuj oryginalne domeny w dobrych cenach! Zapoluj na giełdzie domen w Aftermarket [wejdź tu]